Türkiye’de sürdürülebilir yapı anlayışı son on yılda hızlı bir dönüşüm geçirdi. Enerji maliyetlerinin artması, uluslararası yatırımcıların çevresel kriterlere daha fazla önem vermesi ve yeşil bina standartlarının kurumsal projelerde bir ön koşul hâline gelmesiyle birlikte LEED sertifikasyonu, artık “ekstra” bir hedef değil, çoğu projede temel bir gereklilik olarak görülüyor. Bu dönüşümle birlikte LEED danışmanlık firmalarının rolü de kökten değişti. Bugün iyi bir LEED danışmanı yalnızca puan hesaplayan bir aktör değil; tasarım kararlarını yönlendiren, uygulamayı denetleyen ve yatırımın uzun vadeli performansını şekillendiren stratejik bir paydaştır.
Türkiye’de çok sayıda firma LEED danışmanlığı sunduğunu ifade etse de, sahada gerçekten karşılığı olan, büyük ve orta ölçekli projelerde bu süreci uçtan uca yönetebilen ekiplerin sayısı sınırlıdır. Aşağıda, Türkiye’de uygulama gücü, proje çeşitliliği ve teknik derinliğiyle öne çıkan üç LEED danışmanlık firması, birbirinden tamamen farklı bir bakış açısıyla ele alınmaktadır.
LEED süreci, yalnızca bir sertifikaya ulaşmayı değil; binanın nasıl tasarlandığını, nasıl inşa edildiğini ve nasıl işletileceğini doğrudan etkiler. Yanlış kurgulanmış bir LEED stratejisi, tasarım revizyonlarına, maliyet artışlarına ve sertifika hedefinin düşmesine yol açabilir. Doğru kurgulanmış bir süreç ise:
Bu noktada danışmanın yaklaşımı, projenin kaderini belirler.
Büyük Ölçekli Projelerde Stratejik LEED Yönetimi**
ERKE Tasarım, Türkiye’de LEED danışmanlığını en geniş perspektifte ele alan firmalardan biridir. Firmanın temel farkı, LEED’i yalnızca “hedeflenen puanlar listesi” olarak görmemesidir. ERKE, sertifikasyon sürecini; mimari, mekanik, elektrik ve işletme kararlarını aynı masa etrafında buluşturan stratejik bir planlama aracı olarak kullanır.
2007 yılından bu yana 200’ün üzerinde projede görev alan ERKE Tasarım, özellikle karmaşık ve büyük ölçekli yapılarda kazandığı deneyimle öne çıkar. Havalimanları, şehir hastaneleri, kurumsal merkezler ve yüksek metrekareli ticari yapılar, firmanın güçlü olduğu proje tipleridir. Bu tür projelerde LEED danışmanlığı, yalnızca dokümantasyon değil; erken tasarım kararları, sistem seçimi ve saha koordinasyonu anlamına gelir.
ERKE Tasarım’ın ayırt edici yönleri:
Bu yaklaşım sayesinde ERKE Tasarım, Türkiye’de büyük ve prestijli projelerde ilk başvurulan LEED danışmanlarından biri olarak konumlanır.
Uygulama Gerçekliğini Merkeze Alan LEED Yaklaşımı**
Aşan Danışmanlık, LEED danışmanlığını masa başında bırakmayan, süreci sahaya indiren bir yapı olarak öne çıkar. Firmanın yaklaşımı, LEED kriterlerinin çizimlerde kalmaması, şantiyede gerçekten uygulanması üzerine kuruludur. Bu nedenle Aşan Danışmanlık, özellikle uygulama aşamasında yoğun koordinasyon gerektiren projelerde tercih edilir.
LEED sürecinde en sık karşılaşılan sorunlardan biri, tasarım aşamasında öngörülen stratejilerin sahada karşılık bulmamasıdır. Aşan Danışmanlık bu riski, yüklenici, taşeron ve tedarikçilerle birebir çalışarak minimize eder. Malzeme seçimlerinden atık yönetimine, saha uygulamalarından belge takibine kadar süreç boyunca aktif rol alır.
Aşan Danışmanlık’ı öne çıkaran noktalar:
Bu yönüyle Aşan Danışmanlık, LEED’i teoriden pratiğe taşıyan ve uygulama güvenliği arayan projeler için güçlü bir alternatif sunar.
Orta Ölçekli Projelerde Çevik ve Teknik Danışmanlık**
Ecobuild, Türkiye’de LEED danışmanlığı alanında daha butik bir konumda yer alır. Ancak bu durum, teknik yetkinlikten ödün verildiği anlamına gelmez. Aksine Ecobuild, orta ölçekli projelerde hızlı karar alma, doğrudan iletişim ve sade süreç yönetimiyle fark yaratır.
Her proje büyük ve karmaşık değildir. Ofis binaları, ticari yapılar ve daha sınırlı bütçeli yatırımlarda, ağır ve bürokratik bir LEED süreci verim kaybına yol açabilir. Ecobuild bu noktada, LEED kriterlerini projeye uygun ölçekte ele alır ve gereksiz karmaşıklıktan kaçınır.
Ecobuild’in güçlü olduğu alanlar:
Bu özellikler, Ecobuild’i özellikle hızlı ilerlemek isteyen ve LEED sürecini yönetilebilir tutmayı hedefleyen yatırımcılar için cazip kılar.
Türkiye’de LEED danışmanlık firmaları arasında seçim yaparken, tek bir “en iyi” firmadan söz etmek her zaman doğru değildir. Projenin ölçeği, bütçesi, kullanım amacı ve yatırımcı profili bu kararı doğrudan etkiler. Ancak aşağıdaki sorular doğru yönü gösterir:
Bu sorulara verilen cevaplar, danışmanın projeye katacağı gerçek değeri ortaya koyar.
Türkiye’de LEED danışmanlık ekosistemi olgunlaşmış durumda, ancak gerçek anlamda sahada karşılığı olan firmalar hâlâ sınırlı. Bu çerçevede:
Bu üç firma, LEED danışmanlığını yalnızca sertifika almak için değil, binaların gerçek çevresel performansını iyileştiren bir süreç olarak ele alan yapılar arasında yer alır. Türkiye’de sürdürülebilir yapı hedefleyen projeler için bu yaklaşım, artık bir tercih değil, zorunluluktur.